Kulak mantarı, tıbbi adıyla otomikoz, dış kulak yolunda görülen mantar kaynaklı bir enfeksiyondur. Sıcak, nemli ortamlarda daha sık görülür ve çoğunlukla Aspergillus ve Candida türü mantarlar enfeksiyona neden olur. Dış kulak yolu enfeksiyonlarının yaklaşık %10’u mantar kaynaklıdır. Kulak mantarı tedavisi, genellikle kulak yolunun temizlenmesi ve uygun mantar ilaçlarının kullanılmasıyla yapılır.
Kulak Mantarı (Otomikoz) Belirtileri Nelerdir?
Kulak mantarında en sık görülen belirtiler şunlardır:
- Kulakta dolgunluk hissi veya tıkanıklık
- Kulak ağrısı
- Kulakta kaşıntı
- Kulak kepçesinin ve kulak kanalı girişinde deride kızarıklık ve şişlik
- Kulak akıntısı
- Kulak kepçesi içinde deride pullanma
- Kulak çınlaması
Kulak Mantarı Nedenleri Nelerdir?
Kulak mantarı, dış kulak kanalının nemli kalması veya tahriş olması sonucunda gelişebilir. En sık etken mantarlar Aspergillus ve Candida türleridir. Hastalığı kolaylaştıran risk faktörleri:
- Bağışıklık sisteminin zayıf olması
- Sıcak ve tropik iklimlerde yaşayan kişiler
- Pamuklu kulak temizleme çubukları ile kulak kanalının zedelenmesi
- İşitme cihazı kullanan kişilerde kulak kalıplarının kulak kanalı derisini zedelemesi ve nemli bir ortam yaratması
- Egzama gibi kronik deri hastalığı bulunan kişiler
- Diyabet (şeker hastalığı)
- Yüzme gibi su sporları yapanlar
- Kirli suda yüzmek
- Akıntılı orta kulak iltihabı (otitis media) ve kulak zarında delik bulunması
- Uzun süre antibiyotik kullanımı
- Dış kulak kanalına kimyasal maddelerin teması
- Kulak kiri (buşon) bulunması
Kulak Mantarı Tedavisi
Kulak mantarı tedavisi enfeksiyonun şiddetine göre değişmekle birlikte temel tedavi yaklaşımları şöyledir:
Kulak kanalının temizliği: Tedavinin en önemli kısmıdır, bir KBB uzmanı tarafından yapılmalı ve tedavi tamamlanana kadar gerektiğinde tekrarlanmalıdır. Deri döküntüleri, mantar birikintileri, akıntılar temizlenmeden ilaçların istenen etkiyi sağlaması mümkün değildir.
Kulak kanalına uygulanan mantar ilaçları: Bunlar damla, sprey veya pomad şeklinde olabilir. Düzenli kullanıldığında genellikle birkaç gün içinde belirgin düzelme görülür.
Ağızdan alınan mantar ilaçları: Genellikle ciddi enfeksiyonlarda veya kulak kanalına uygulanan ilaçlar yetersiz olduğunda kullanılırlar.
Kulak Mantarını Önlemek İçin Neler Yapılabilir?
- Yüzme ve banyodan sonra kulaklarınızı kurutun.
- Başkalarına ait kulak tıkacı, havlu ve bone kullanmayın.
- Özellikle su sporları ile uğraşıyorsanız hijyen kurallarına özen gösterin. Islak ve nemli giyecek ve havluları kurutmadan tekrar kullanmayın.
- Mantara karşı doğal bir koruyucu olan kulak salgısını (serumen) çok sık temizlemeyin.
- Vücutta başka bir yerde mantar enfeksiyonu düşündürecek belirtiler varsa bir dermatoloji (deri hastalıkları) uzmanına muayene olun.